Asansör Kontaktör Arızası Belirtileri ve Doğru Kontaktör Seçimi
Asansör kumanda panosunun en çok çalışan parçalarından biri asansör kontaktörüdür. Her kalkış ve duruşta motorun ve frenin beslemesini açıp kapatan kontaktörler, günde yüzlerce kez anahtarlama yapar. Bu nedenle zamanla yıpranmaları doğaldır. Bu yazıda asansörde kontaktörün görevi, arıza belirtileri ve değişimde doğru kontaktör seçimi hakkında bilgi veriyoruz.
Asansör Kontaktörü Ne İşe Yarar?
Asansör kontaktörü, küçük bir kumanda sinyaliyle yüksek akımlı bir devreyi açıp kapatan elektromanyetik bir anahtardır. Bobinine enerji verildiğinde içindeki nüve çekilir ve ana kontaklar kapanır. Asansörde kontaktörler başlıca motorun şebeke veya inverter çıkış beslemesini, fren bobininin beslemesini ve bazı yardımcı devreleri kontrol eder.
Asansör güvenlik kuralları, motorun durdurulmasında enerjinin güvenilir şekilde kesilmesini ister. Bu nedenle çoğu kumanda panosunda motor devresinde seri bağlı iki ayrı kontaktör bulunur ve kumanda, bu kontaktörlerin her duruşta gerçekten açıldığını izler. Kontaklarından biri açılmayan bir kontaktör algılandığında asansörün yeniden kalkışı engellenir.
Asansör Kontaktörü Arıza Belirtileri
| Belirti | Olası Neden |
|---|---|
| Asansör kalkmıyor, kart kontaktör hatası veriyor | Kontaktörün çekmemesi, yardımcı kontak arızası veya yapışmış ana kontak |
| Kontaktörden vızıltı sesi | Düşük bobin gerilimi, kirli nüve yüzeyi veya gevşek bağlantı |
| Kontaklarda kararma ve yanma | Yüksek akım, sık anahtarlama veya ömrünü tamamlamış kontaklar |
| Kontaktör hiç çekmiyor | Yanmış bobin veya bobine gelmeyen kumanda gerilimi |
| Kontaktör gövdesinde ısınma | Gevşek klemens, aşırı akım veya uygunsuz kontaktör seçimi |
Yapışan Kontak Neden Tehlikelidir?
Aşırı akım veya kontak aşınması sonucu ana kontaklar birbirine kaynayabilir. Bu durumda kontaktör, bobin enerjisi kesilse bile açılmaz. Güvenlik açısından en kritik arıza budur; bu yüzden kumanda sistemleri kontaktör durumunu yardımcı kontaklar üzerinden sürekli izler. Yapışan kontak tespit edilen bir asansör kontaktörü onarılmaya çalışılmamalı, doğrudan yenisiyle değiştirilmelidir.
Asansör Kontaktörü Ömrünü Kısaltan Etkenler
- Yüksek sefer sayısı: Yoğun kullanılan asansörlerde anahtarlama sayısı hızla artar.
- Uygunsuz akım değeri: Motor akımına göre küçük seçilmiş bir asansör kontaktörü kısa sürede yıpranır.
- Gevşek bağlantılar: Klemenslerdeki gevşeklik ısınmaya ve kontak yanmasına yol açar.
- Toz ve nem: Pano içindeki kir ve nem, nüve ve kontak yüzeylerinde sorun oluşturur.
- Gerilim dalgalanması: Bobin geriliminin düşük veya dengesiz olması vızıltı ve kontak titreşimine neden olur.
Doğru Asansör Kontaktörü Nasıl Seçilir?
- Bobin gerilimi: Asansör kontaktörünün bobin gerilimi ve AC/DC tipi, panodaki kumanda gerilimiyle aynı olmalıdır.
- Akım değeri: Asansör kontaktörü, motor yükü için uygun kullanım kategorisinde ve yeterli akım değerinde seçilmelidir.
- Yardımcı kontaklar: Kumanda kartının izleme devresi için gereken sayıda ve tipte yardımcı kontak bulunmalıdır.
- Mekanik uyum: Ölçü ve montaj biçimi panodaki yerleşime uygun olmalıdır.
- Güvenlik kullanımı: Güvenlik devresinde izlenen kontaktörlerde, ana ve yardımcı kontakları mekanik olarak bağlantılı modeller tercih edilmelidir.
Değişimde Dikkat Edilecekler
Asansör kontaktörü değişimi öncesinde pano enerjisi kesilmeli ve inverter kondansatörlerinin boşalması beklenmelidir. Kabloların yerleri işaretlenmeli, yeni kontaktör aynı bağlantı şemasına göre bağlanmalıdır. Değişimden sonra asansör revizyon modunda denenmeli ve kumanda kartının kontaktör izleme fonksiyonunun hata vermediği kontrol edilmelidir.
Sıkça Sorulan Sorular
Vızıltı yapan asansör kontaktörü tehlikeli midir?
Doğrudan tehlike olmasa da bir arızanın habercisidir. Bobin gerilimi ve bağlantılar kontrol edilmeli, gerekirse kontaktör değiştirilmelidir.
Asansör kontaktörü kontakları temizlenerek kullanılabilir mi?
Asansör güvenliği açısından yıpranmış kontaklar temizlenerek değil, kontaktör değiştirilerek giderilmelidir.
İki kontaktör aynı anda mı değiştirilmeli?
Aynı yaşta ve aynı yükte çalışan kontaktörlerin birlikte değiştirilmesi, ikinci bir arızayı önlemek açısından tavsiye edilir.
Asansör Kontaktörleri
Kontaktörler kategorimizde farklı bobin gerilimlerinde ve akım değerlerinde asansör kontaktörlerini, Kumanda Panosu Parçaları kategorimizde ise diğer pano ekipmanlarını bulabilirsiniz. Satışlarımız yalnızca üyelerimize yapılmaktadır; üye olarak fiyatları görebilir ve siparişinizi verebilirsiniz.